Thành ngữ điển cố – Người cây dạ đá (木人石心)

Câu nói “người cây dạ đá” là do chuyện kể ấy. Câu thành ngữ này còn có thể nói về người mà lời không thể dụ, uy không thể khuất.

Người cây dạ đá – Mộc nhan thạch tâm (木人石心)

ngươi-cay-da-da
Người cây dạ đá (ảnh minh họa)

Xem thêm: Thành ngữ điển cố – Việt trở đại bào 越俎代庖

Một người đối với tiền đồ hay là đạo xử thế, đều nên có sự lựa chọn cho chính mình. Con đường chọn lựa là phải quyết định việc nên làm. “Tấn Thư có chuyện như sau:

Bấy giờ, ở Giang Nam có một người hùng biện nổi tiếng họ Hạ tên Thống. Lần nọ tình cờ ông đến Lạc Dương • Lạc Dương là kinh đô bấy giờ. Ở đây có vị quan tên Gia Sung, làm chức Thái Úy, ông biết Hạ Thống là người có học vấn rộng. có thể đủ uy tín để chăn dân, nên thân tự đến thăm Hạ Thống. Hạ Thống vốn biết quan trường hắc ám, ông sớm ôm tâm niệm không ra làm quen. Và ông biết lần này Gia Sung đến hẳn là muốn khuyên mình ra làm quan, Hạ Thống tài không biết. Cho nên Gia Sung vừa nói ra cái ý ấy, ông liền một mực chối từ. Gia Sưng cũng rất giảo quyệt. Nhận thấy khuyến mãi không được, chỉ hằng dùng cách dẫn dụ để ông tự nhận vậy. Sau đó, Gia Sung căn dặn bọn tùy tùng và binh sĩ hãy kịp sắp bày hằng ngũ trước mặt Hạ Thống để khoa trương, nhân làm xiêu lòng Hạ Thống, và còn nói: ” Nếu ông bằng lòng theo lời tôi, chịu ra làm quan, thì quân đội nấy đều sẽ là do ông chỉ huy, thế chẳng uy phong lắm sao ?!”

Hạ Thống lại làm ngơ không nghe. Gia Sung bèn thi hành cách dẫn dụ thứ hai, là cho vời các ca nữ xinh đẹp, trang điểm lộng lẫy, uyển chuyển dịu dàng ra ca múa trước mặt Hạ Thống Gia Sưng lại khuyên : ” Ông xem đó, mỹ nhân đáng yêu biết bao, giả như ông chịu ra làm quan thì những người đẹp này đều là của ông !”

Nhưng Hạ Thống cử nhất mực ngồi đoan chánh, chừng như không thấy các nàng ca mua và cũng không lý gì tới Gia Sung. Gia Sung biết không hy vọng mời ông ra làm quan được, bèn thói Với mọi người : “Cái ông Hạ Thống này thật là người cây đa đá !”

Câu nói “người cây dạ đá” là do chuyện kể ấy. Câu thành ngữ này còn có thể nói về người mà lời không thể dụ, uy không thể khuất.

Nguồn: Dịch giả Võ Ngọc Châu