Truyền thuyết về Tam túc kim ô 三足金乌

Tam túc ô hay còn được gọi là tam túc kim ô, trong thần thoại cổ đại Trung Quốc nó được coi là một trong những loài chim thần.

tam túc kim ô

– Tam túc kim ô ở Trung Quốc

Biểu tượng hay gặp nhất của tam túc kim ô là hình ảnh một con quạ đen ba chân năm ở trung tâm mặt màu trời đỏ. Thực ra ban đầu kim ô vào cuối thời Tây Hán chỉ có 2 chân. Sau này hình tượng được biến đổi thành ba chân. Điều này để phân biệt với loài quạ đen trong tự nhiên chỉ có 2 chân.

Tuy nhiên có người lại nói vì mặt trời là dương, 3 là số dương, loài quạ này tượng cho mặt trời nên có 3 chân. Có người lại nói rằng 3 chân là tượng trưng cho các sứ giả của trời, các vị vua và những người cai trị thiên giới.

Tam túc ô có đôi mắt đỏ, sáng rực như ánh sáng mặt trời. Đôi mắt ấy có thể chiếu sáng lúc trời chạng vạng tối. Lại có thể nhìn thấu suốt được lẽ phải trái, đúng sai, thật giả các sự trước mắt mình. Nhiều người gọi Tam túc kim ô là tam túc linh điểu. Là loài linh điểu xuất hiện từ ánh sáng của thái dương thuở khai thiên lập địa. Có những tính chất liên quan mật thiết với phụng hoàng tộc và kim sí điểu. Một số người khác lại gọi tam túc kim ô là xích ô. Bởi hình ảnh của nó là một con quạ đen đứng giữa mặt trời đỏ nên nên mới gọi như vậy.

Tam túc ô chủ yếu phục vụ cho Tây Vương Mẫu và là thần của mặt trời trong thần thoại thời Hán. Theo thần thoại, mặt trời có một con quạ ba chân, nên thời hán người ta lấy kim ô làm tên khác của mặt trời. Vào thời nhà hán, trên gạch của các bức chân dung thường có hình quạ ba chân.

Tương truyền túc kim ô là sự tinh luyện của mặt trời, sống giữa ban ngày. Ban đầu có mười con, tượng trưng cho mười mặt trời riêng biệt. Chúng đậu trên một cây dâu tằm gọi là phù tang ở biển phía đông. Cây dâu tằm này được cho rằng có rất nhiều hốc mở ra từ các nhánh. Mỗi ngày, lần lượt từng con quạ mặt trời sẽ được phân công chiếu sáng quanh thế giới trên một cỗ xe ngựa, được cưỡi bởi hi hòa là mẹ của các mặt trời.

Theo Sơn Hải Kinh, Kim ô thích ăn hai loại cỏ bất tử thần thoại, một gọi là địa nhật và loại kia là xuân sanh. Quạ mặt trời thường được giáng trần từ thiên đàng xuống hạ giới và ăn các loại cỏ này, nhưng hi hoà không thích điều này, vì vậy bà che mắt chúng để không cho chúng làm như vậy. Sau này Tam túc ô nổi loạn, cả mười con xùng bay bên một lúc. Trái đất bị thiêu đốt dữ dội, sau này chín con đã bị hậu nghệ bắn hạ bằng mũi tên thần, và chỉ còn lại một con.

Có rất nhiều sử lý ghi chép trong lịch sử đầu có nghi chép về lào chim ba chân này. Như: Huyền trung kí, Động minh kí, Hà đồ khoát địa đồ, Luận hành thuyết nhạt, Hoài nam tử tinh thường huấn, Xuân thu nguyên mệnh bào, Sử kí Tư Mã Tương Như liệt truyện, Nguyệt dạ đoản ca.

– Tam túc kim ô ở Triều Tiên – Hàn Quốc

Các truyền thuyết về quạ 3 chân không chỉ xuất hiện tại Trung Quốc, mà nó còn xuất hiện trong nền văn hóa ở nhiều quốc gia khác như Nhật Bản, Triều Tiên và Hàn Quốc. Nếu các bạn xem phim truyền thuyết Jumong thì hẳn là không lạ gì về điều này.

Ở Triều Tiên và Hàn Quốc (xưa 2 nước này là 1), biểu tượng quạ ba chân được khắc họa trên các bức tranh tường của lăng mộ thời Goguryeo,. Trong truyện tam quốc di sự, một con quạ xuất hiện vào năm thứ 10 của vua Soji. Và xuất hiện như một vị thần linh báo cho mọi người biết những việc phải làm hoặc những gì sẽ xảy ra tiếp theo. Quạ ba chân cũng xuất hiện trong truyền thuyết Xi la của Yeon Orang (燕烏郞) và Seo Nyeo( 細烏女), nếu bạn nhìn kỹ tên của Yeon Orang và Seo Nyeo, bạn có thể thấy cả hai đều có chữ Oh (烏) gắn liền với tên của họ. Điều này chỉ ra rằng con người thời bấy giờ coi con quạ là biểu tượng của ánh sáng. Vào triều đại  Goguryeo, người ta thấy nó xuất hiện trong lời bài hát của Uicheon. Ở triều đại Joseon , những con quạ ba chân được khắc trên một số bia mộ.

Khác với quạ ba chân của Trung Quốc và Nhật Bản, quạ ba chân của Hàn Quốc có một điểm khác biệt về ngoại hình là có phần đầu cuộn tròn như con công trên đầu.

tam túc kim ô

– Tam túc kim ô ở Nhật bản

Trong thần thoại Nhật Bản, sinh vật biết bay này là một con quạ thường hoặc một con chim ác đen gọi là Yatagarasu 八咫烏 . Sự xuất hiện của loài chim lớn này được hiểu là bằng chứng về ý muốn của Thiên đàng hay sự chỉ bảo của thánh thần trong các vấn đề của con người.

Yatagarasu như một vị thần quạ là một biểu tượng đặc biệt cho sự dẫn lối. Con quạ lớn này được gửi xuống từ thiên đàng như một chỉ dẫn cho Thiên hoàng Jimmu trên hành trình đầu tiên của mình.
Người ta thường chấp nhận rằng Yatagarasu là một hóa thân của Taketsunimi no mikoto, nhưng không có tài liệu nào trong số những thư tịch ban đầu còn sót lại mô tả đặc trưng như vậy.[
Một ví dụ khác là, Yatagarasu xuất hiện như một con quạ ba chân, không chỉ trong Kojiki mà còn trong Wamyō Ruijushō.

Cả Hiệp hội bóng đá Nhật Bản và sau đó là các đội bóng mà hiệp hội quản lý như Đội tuyển bóng đá quốc gia Nhật Bản sử dụng biểu tượng Yatagarasu tương ứng trên biểu tượng và phù hiệu và của họ. Đội giành chiến thắng của Cúp Hoàng đế cũng được vinh dự đeo phù hiệu Yatagarasu vào mùa giải tiếp theo.

Xem thêm: